In de weken voor mijn vertrek naar Portugal kreeg Johan twee keer hoopgevend nieuws. Eén ervan was gevolgen van enkele aspecten van zijn medische zorgen. Zo herinner ik me goed zijn euforisch gevoel toen een dokter hem liet weten dat het verbod op autorijden vanaf nu geen zin meer had. Dat betekende een wereld van verschil. Je krijgt plots weer herwonnen vrijheid. Een aspect van zijn afhankelijkheid, zoals Johan dat kent in de omgang met zijn ziekte, krijgt een andere dimensie. ‘En nu ga ik eens een toertje maken’, schreef hij in een Whatsapp-bericht.
Dat toertje maken, daarvan weet ik onomstotelijk wat dat voor hem betekent. Hoe vaak spring ik zelf niet eens op mijn Vespa om een ritje te maken, zomaar nergens heen, genietend van het rijden zelf. Als scooterfan zit dat er diep ingebakken. Ook voor Johan. Uit de tijd toen hij zijn Vespa had, kende hij dit fenomeen ten gronde. Oké, nu met de auto, maar het is toch al iets, zeker voor Johan die zoveel beperkingen krijgt opgelegd.
In de tijd voor mijn vertrek had ik via mail contact opgenomen met de moeder van Johan om haar te vragen waarmee ik hem een plezier zou kunnen doen als ik op bezoek ging. En eigenlijk ging het vooral hoe ik dat aan boord zou leggen. Een verrassing voor een autist is in wezen geen zo’n goed idee. Omgaan met onbekende factoren, neen, dat is te vermijden. Ik had het ook over een idee waarmee ik hem een zeer groot plezier kon doen: ik zou hem als passagier op mijn scooter kunnen meenemen. Hij zou het verloren gevoel van de eerste jaren in Portugal terugvinden. Mijn gehuurde scooter zou dus ook voor hem een gouden zaak worden. Wat zou dat heerlijk zijn… Al snel stond ik met de voeten op de grond: Johans mama liet weten dat al mijn ideeën en voorstellen goed waren, behalve om hem mee te nemen op een scooter. Om medische redenen was het echt een slecht idee. Hij sukkelt met zijn wervels en zal eraan worden geopereerd. Ik werd door dit nieuws terug naar af gekatapulteerd. Ik begreep uiteraard de redenering, maar ik was erg ontgoocheld. Ik zou hem deze ervaring niet kunnen geven, doodjammer…
In het overleg met Johan wanneer ik precies naar Portugal zou afreizen, bekeek hij de periode begrijpelijk vanuit medisch hoek. Hij zou aan zijn nekwervels worden geopereerd. Ik moest nauwgezet mijn bezoek plannen: of het moest na de operatie zijn en het daaraan gekoppeld herstel of net ervoor. Johan opteerde voor de periode vóór de ingreep.
Relatief kort ervoor, als bij wonder, kreeg hij nieuws van zijn arts dat de wervels het blijkbaar beter deden dan voorzien en dat een operatie niet hoefde. Hoewel Johan nooit echt een atleet is geweest, (naar eigen zeggen dateert de laatste keer dat hij aan sport deed van toen hij in het humaniora zat) sprong hij een gat in de lucht. Alweer goed nieuws! En vooral het opende onverwachte perspectieven.
De hele wijziging deed Johan dromen. Hij wist dat ik een scooter zou huren. Hij besefte dat de combinatie tussen zijn Vespa en het Portugese wegdek voor hem nu veel minder hinderlijk zou worden. Wat zou het uitzinnig zijn om gezamenlijk als scooterliefhebbers in zijn streek rond te rijden…In de weken voor mij vertrek wilde hij wel eens als ultieme test met een Vespa rijden. Proberen te rijden, want er konden nog onbekende factoren opdagen. En dat was zo…
Hij nam contact met Fernando, de voorzitter van de Vespaclub in zijn regio en vroeg of hij eens een Vespa kon lenen. ‘Om eens te proberen’, beklemtoonde hij. Johan had eerder dit idee met mij besproken. Ik vond dat zeker meer dan de moeite waard om te proberen. Toen dook het eerste probleem op. Ik suggereerde dat een automaat de beste optie zou zijn. Bij oude types van Vespa’s moet je met de hand schakelen. Dat vraagt niet veel, maar voldoende kracht. Door zijn ziekte ontbreekt het hem aan power. Misschien zou dit wel veel moeilijker zijn dan gedacht. In de Portugese Vespaclub heeft niemand een automaat. Dat komt, legde Johan uit, omdat ze blijven en blijven sleutelen aan hun Vespa’s tot ze bijna de geest geven, en dan nog slagen ze erin om hun Vespa’ te reanimeren. Een nieuwe Vespa kopen is doorgaans geen optie. Het prijskaartje weegt te zwaar door.
Daarom werd het noodgedwongen geen makkelijke automaat, want die was niet voorhanden. En plots, totaal onvoorzien, hadden ze een Vespa voor Johan: uitgerekend zijn eigen Vespa die hij enkele jaren geleden aan een clublid had verkocht. Johan kon immers om medische redenen niet meer met een Vespa rijden. Nu zijn ‘eigen’ Vespa weer voor zijn neus zou staan, worstelde met de emotionele kant van het voorstel. Hij zou het op gevoelsvlak te zwaar krijgen bij dat idee. Dit beklemtoonde hij.
Hij communiceerde er uitvoerig met mij over. Ik probeerde hem te overtuigen om het anders te zien: je krijgt nu onverwacht een unieke kans, oké, je eigen Vespa, maar het gaat om de kans. Laat die niet schieten, waarschuwde ik, misschien verkijk je die kans en krijg je later spijt van.
Na veel wikken en wegen zou hij op een donkerblauwe zondag met zijn eigen Vespa van weleer een ritje proberen te maken. Het woord proberen is best op zijn plaats. Het werd zowaar een ramp: het ontbrak Johan aan kracht om de relatief zware Vespa op en van zijn staander te duwen. We beseften beiden dat dit een grote moeilijkheid was.
Maar alweer had ik een mooi tegenargument. Als ik op bezoek zou komen, konden we samen rijden. Ik kon zijn scooter van zijn staander duwen, het gewicht van de scooter via het stuur vasthouden en Johan laten opstappen. Hij kon dan starten ermee rijden en ik kon de procedure vervolgen bij een stop. Ik zou eerst mijn scooter op zijn pikkel zetten, en dan Johan helpen met afstappen en zijn scooter op de staander duwen. Ik legde ook uit dat we dat in clubverband al eens eerder met succes voor iemand had gedaan die tijdelijk gekwetst was en met zijn Vespa wilde rijden. Het idee werkte, dat kon ik uit ervaring verzekeren.
O, dacht Johan, misschien lukt het wel. Ik deed er eens schep bovenop: zoek een scooter, een automaat om te huren: ik betaal graag als cadeau voor mijn verblijf de huur van de scooter.
En dat idee begon te rijpen tot het moment dat we samen beslisten om het idee effectief hard te maken.
Hoe dat verliep? Niet zonder slag of stoot…
Wordt vervolgd…
Foto: Johan Deprez: het clublokaal van Vespa Clube Torres Vedras
