Neen, het is ook het land van immense golven en van surfers, van lekker eten en van frietjes (of chips) én rijst samen op je bord naast je vlees of vis, maar niet veel groenten, van een voor ons onbegrijpelijke taal, schijnbaar zonder klinkers, van de mooie “azulejos”, maar voor mij toch vooral: het land van mijn zoon en schoondochter…
Ik mag wel zeggen: het droomland van mijn zoon, waar hij in zijn geërfde huis aan de buitenrand van het piepkleine dorpje op de top van de heuvel, geniet van de rust en de stilte… Hij zegt nooit meer naar het drukke en koude België te willen terugkeren. En dat meent hij echt, nooit meer! Ook niet toen er een aantal jaren terug een ongeneeslijke, inoperabele, uitgezaaide longkanker bij hem werd vastgesteld, en zelfs niet toen hij als gevolg van de zware chemo die hij nog altijd 3 keer per week inneemt, niet onder controle te krijgen diabetes kreeg, botafsterving van zijn kaakbeen waardoor hij één voor één zijn tanden verliest, én, het houdt niet op, een tracheotomie onderging en er door een gat in zijn keel een buis steekt waardoor hij kan ademen, dat hij telkens met zijn vinger moet afsluiten als hij iets wil zeggen en zijn vrouw, zijn steun en toeverlaat, met een speciaal toestel moet “stofzuigen” als er zich slijm heeft in gevormd,,,
Het moet gezegd: hij wordt in het Universitaire Ziekenhuis heel goed behandeld, heel goed verzorgd ook. Hier is er blijkbaar geen tekort aan verplegend personeel, hier kunnen ze nog de tijd nemen voor hun patiënten. Kun je je voorstellen dat je bij ons in België, in een ziekenhuisbed ligt en er, als je midden in de nacht wakker ligt, een verpleger naar je toekomt om te vragen of hij geen kopje koffie moet halen naar de automaat? Of dat hij, terwijl je bestraald wordt, een kopje “goede” sterke koffie uit het toestel voor het personeel voor je haalt en dat je het zelfs niet mag terugbetalen? Of dat er bij pijnlijke en soms angstaanjagende ingrepen telkens een verpleegster naast je staat, je aanmoedigt of troost en ondertussen over je arm wrijft? Of, als je thuis bent opgehaald door een ziekenwagen voor niet-dringend ziekenvervoer, een soort busje, uren te vroeg in de wachtzaal zit voor de zoveelste consultatie, er iemand rondkomt met, voor wie dat wil, een gratis ontbijt- of lunchbox? Ook dat is Portugal…
Maar zou er bijvoorbeeld om 9 uur een loodgieter komen om een kapotte buis te herstellen, dan moet je je niet ongerust maken als hij er om 12 uur nog niet is! Tijd is hier eerder relatief… hij komt wel! Dat is immers ook Portugal!
De huizen zijn, zeker op het platteland, vaak wit geschilderd met de deur- en raamlijsten, net als de onderste strook van zo’n halve meter hoog, in het oker of blauw. Of het blauw of oker is, dat beslist in veel gevallen de gemeente! Niet enkel de woonhuizen hebben deze kleuren, vaak ook de officiële gebouwen, de muren rond het kerkhof, soms zelfs de kerken! Ik vind het wel iets hebben, vooral waar gekozen werd voor dat mooie, stralende blauw! Ja, dat oker of blauw in het straatbeeld: dat is echt Portugal!
Maar wat zeker ook Portugal is, is het gebruik van de meestal blauwe “azulejos’. Die blauwe tegels, die sommigen echt lelijk vinden, en anderen, zoals ik, echt mooi, kunnen geometrische figuren of bloemen voorstellen, maar vaak vertellen ze een verhaal. Oorspronkelijk was het een “binnenkunstvorm”: in huizen op de muren of de vloeren, of, in bijvoorbeeld oude kerken, kloosters of kathedralen beelden ze het leven van Christus uit, de “Kruisweg” of zo’n dingen. In de loop van de 19de eeuw werd het ook een “buitenkunstvorm” waarmee huizen werden opgeleukt, als een soort wegwijzers werden neergezet (stad X naar links, stad Y naar rechts…) of zoals op de afbeelding boven deze blog, werden bijvoorbeeld stations versierd met azulejos die het leven op het platteland of in de stad uitbeelden.
Iemand uitnodigen om een glaasje of om een kopje koffie te drinken, tja, dat doe je hier niet! Hier kom je niet bij elkaar over de vloer, ook vrienden niet… Wat wil je, ook dat… jawel: ook dat is Portugal!
Onze zoon en schoondochter wonen niet in de Algarve, het warme, heel toeristische zuiden, aan de monding van de Middellandse Zee, maar aan de Zilverkust, aan de altijd winderige oceaankust. Die kust is effenaf prachtig! Vooral daar waar de metershoge golven surfers aantrekken uit heel Europa, of waar die hoge golven zich bij vloed op de rotsen werpen… Prachtig, die kust van Portugal!
De tientallen kleine of grotere stranden, de minuscule haventjes brengen een mens tot rust…
Wie ooit zijn vakanties doorbracht in het zuiden van Spanje, weet dat een ondernemende of nieuwsgierige toerist, vaak binnen een half uur na het bezichtigen van een Romeinse tempel, al een Moorse vesting kan bezoeken. Hier heb je dat veel minder, alle toeristische bezienswaardigheden liggen hier veel verder van elkaar, toch in de streek die mijn zoon “thuis” noemt… Of neen: wie graag kerken, kloosters, basilieken en kathedralen bezoekt, zal hier zeker niet op zijn honger blijven zitten! In een stadje met de naam Santarém hielden wij het na de zevende kerk voor gezien! Oh, er waren er nog een paar, maar wij hadden er voor één dag genoeg bezocht! De vele kloosters liggen wel aan de oorsprong van de vele, zoete taartjes en koeken die je hier overal kunt proeven. Het allerbekendst is waarschijnlijk de “Pastel de Belém”, dat enkel zo mag worden genoemd als het wordt gemaakt in Belém, een prachtig stadje horend bij Lissabon, aan de oever van de Taag, van waaruit Vasco da Gamma, Magellaan en vele anderen vertrokken om de wereld te gaan veroveren! Overal anders in het land bakt men “ Pastéis de nata”, gebakjes (meervoud van pastel) met room…
Wordt vervolgd…
